Skróciłem czas uruchamiania Windows o połowę, nie kupując szybszego SSD

Odkryj, jak szybko przyspieszyć uruchamianie komputera bez inwestycji w nowy sprzęt. Wystarczy kilka prostych ustawień, aby poprawić wydajność systemu.

Powolne uruchamianie komputera często przypisywane jest do problemów sprzętowych. I co, sięgać po nowy dysk? Zamiast tego odkryłem, że za przyspieszeniem uruchamiania stoi coś zupełnie innego. Nie wydałem na to nawet dolara, a Ty także nie musisz.

Włącz UEFI Fast Boot w ustawieniach płyty głównej

Zanim system operacyjny wystartuje, firmware sprawdza, czy całe wyposażenie działa. To Power-On Self-Test (POST) – na niektórych maszynach trwa to dłużej niż bywa pożądane. Podczas serwisu, Twój Unified Extensible Firmware Interface (UEFI) przegląda listę kontrolną: inicjalizuje RAM, skanuje urządzenia, sprawdza interfejsy pamięci i ustawia podstawowe wejścia oraz wyjścia. Szybkość tego działania decyduje, kiedy Windows przejmuje kontrolę.

Jeśli Twoja płyta główna zasypia weryfikując pamięć RAM czy bezsensownie sprawdzając porty USB, prędkość NVMe sprowadza się do marzeń. Włączenie Fast Boot w ustawieniach UEFI to najprostsza opcja.

Nie myl tego z Fast Startup w Windows. To osobna sprawa – działa na zasadzie częściowego uśpienia systemu. UEFI Fast Boot to czysto sprzętowe ustawienie. Aktywizując je, każesz płycie głównej pominąć ścisłe kontrole i od razu zająć się głównym dyskiem. Może to też oznaczać dezaktywację napędów optycznych czy bootowania sieciowego.

Niektóre opcje potrafią zlikwidować ekran startowy producenta, zostawiając inicjalizację kontrolera USB na później, kiedy Windows już ruszy. Ponieważ wszystko to odbywa się poniżej poziomu systemu, wystarczy raz skonfigurować to poza Windows.

Wejdź do BIOS-u lub narzędzia UEFI – zazwyczaj trzeba wielokrotnie naciskać klawisz Delete, F2, F10 lub Escape podczas uruchamiania maszyny. Jeżeli komputer włącza się zbyt szybko, by to uchwycić, w Windows wybierz Zaawansowane uruchamianie, a potem Ustawienia firmware UEFI.

Gdy już tam jesteś, znajdź menu Boot, przestaw Fast Boot z Disabled lub Thorough na Enabled lub Minimal, zapisz zmiany i to wszystko. Twoja maszyna zyska na wydajności, omijając niewidoczne oczekiwanie przed ładowaniem Windows.

Oczyść swoją listę uruchamiania Windows i ustawienia

Zmień liczbę programów uruchamianych przy włączaniu PC

Nie czujesz się pewnie w UEFI? Jest inna droga. Najszybszym sposobem przyspieszenia uruchamiania jest Fast Startup. Przy normalnym zamykaniu Windows zamyka wszystkie aplikacje, co oznacza, że wszystko znika z pamięci. Fast Startup przyjmuje inną strategię – wylogowuje Cię z profilu, ale trzyma systemowy kernel aktywny.

Kiedy następny raz uruchomisz komputer, Windows po prostu wczyta ten zapisany stan.

do pamięci, zamiast odbudowywać wszystko od zera — to skraca czas uruchamiania o 30 do 60 procent. Aby to włączyć, wejdź w Panel sterowania, otwórz Opcje zasilania, kliknij "Wybierz, co robią przyciski zasilania" i zaznacz "Włącz szybkie uruchamianie."

Nawet jeśli Windows ładuje się błyskawicznie, powolne uruchamianie może denerwować. Na pulpicie mnóstwo programów może chcieć wystartować jednocześnie.

Jeśli nie chcesz podejmować żadnych działań, przynajmniej zmniejsz obciążenie swojego komputera.

Zobacz, co masz uruchomione: naciśnij Ctrl+Shift+Esc, otworzy to Menedżera zadań. W zakładce Uruchamianie znajdziesz wszystko, co startuje razem z systemem, i zobaczysz, jak bardzo każde z nich wpływa na wydajność.

"Wysoki wpływ" oznacza wszystkie, które pożerają więcej niż sekundę czasu CPU lub generują powyżej 3 MB aktywności dysku na początku. Przejrzyj listę i wyłącz te, których nie potrzebujesz.

Usunąłem Steam, Epic Games i inne uruchamiacze gier. Zostawiłem Phone Link; w razie potrzeby po prostu w niego klikam. To znacząco przyspieszyło ładowanie komputera.

Szybki sprzęt nie naprawi bałaganu

Optymalizacje oprogramowania mogą tylko pomóc

Powyższe triki zadziałały u mnie, ale jest więcej do rozważenia. Wydaje się bez sensu wydawać fortunę na sprzęt, gdy to w oprogramowaniu tkwi problem. Sprzęt jest po prostu szybszy.

Dyski NVMe są tak błyskawiczne, że ręczne dostosowywanie to zaledwie drobny szczegół. Statystyki pokazują, że starsze dyski SSD SATA mają ograniczenia do około 600 MB/s, natomiast NVMe PCIe 4.0 i 5.0 mogą teoretycznie przekraczać 7,400 MB/s, a nawet 14,000 MB/s.

Protokół NVMe, zaprojektowany specjalnie dla pamięci flash, obsługuje do 64,000 równoczesnych kolejek — to oznacza, że radzi sobie z ciężkim obciążeniem podczas uruchamiania bez problemów.

Jednak najszybszy dysk na świecie nie pomoże, jeśli twój system przypomina bałagan. Proces bootowania spowalniają inne czynniki, jak dekompresja CPU, opóźnienia pamięci czy inicjalizacja sprzętu na poziomie firmware. Wtedy nadmiarowy proces uruchamiania staje się prawdziwym zmartwieniem.

Zaniedbany system zapisuje w tle niepotrzebne dane, takie jak zmiana rozmiaru plików stronicowania czy indeksowanie folderów tymczasowych, co wpływa na wydajność zapisu dysku.

Szybszy sprzęt nie naprawi głębszych problemów, jak konflikty sterowników czy pętle oprogramowania. Niechciane programy ładowane jednocześnie sprawiają, że pulpit potrzebuje trzydziestu sekund, by stać się użytecznym. Wrzucenie lepszego sprzętu do bałaganowego systemu tylko ukrywa problem, przyspieszając dodatkowo zużycie dysku.

Musisz zająć się tym, aby wszystko płynnie działało, niezależnie od tego, jak zaawansowany masz sprzęt.

Jest limit tego

Prawda jest taka, że poprawki oprogramowania mają swoje granice. Stary lub uszkodzony dysk nie zostanie uratowany żadną zmianą w liście uruchamiania. Większość osób korzystających z normalnego systemu zauważy jednak różnicę, zanim na dobre dotknie nowego sprzętu. Wymiana UEFI zajmie około pięciu minut, a pozbycie się zbędnych programów uruchamiających — kolejne dziesięć. Jeśli irytuje cię długi proces uruchamiania, to właśnie tu warto zacząć.

Jeśli ciekawią Cię artykuły podobne do Skróciłem czas uruchamiania Windows o połowę, nie kupując szybszego SSD, zajrzyj do kategorii Windows i odkryj jeszcze więcej interesujących treści.